ဆက်မိတ် ကဵု ဗိုလ် အံက်မိဆာန် သရဳရာမာဉ် နူ ဒပ်ပၞာန်ဗၠးၜးကောန်ဂကူမန်
ဝဏ္ဏမာန်၊ ဂျောန် ၂၀၊ ၂၀၂၁
{ရမျှာၚ် ပကတ်ပကေၚ်ကွတ်ပၞာန် အခိၚ်ပယျာံနူဂယးပြဟ်- အခိၚ်ဂြိပ် ပဳတဳ}---
“(အ္စာ) မုပမံၚ်ရော --- (ကွး) ပကတ်ပကေၚ်မံၚ်ရ၊ (အ္စာ) မုဂွံပ ရော --- (ကွး) သွက်ဂွံဗတိုက်ပၞာန်၊ (အ္စာ) သွက်ညးဂှ်ရော ---- (ကွး) သွက်ညးဍုၚ်ကွာန်၊ (အ္စာ) မုစိုတ်ဓာတ်ရော ---- (ကွး) စိုတ်ဓာတ်ပသဲက္ဍိုၚ်” ရမျာၚ်သာ်ဏံ အ္စာဘာကွတ်ပၞာန် ဗိုလ် အံက်မိဆာန် မွဲ ကညာၚ်ဟီုမံၚ်ကဵု ကွးဘာတံတုဲ ဂကောံကွးဘာပၞာန်တၟိ ဂမၠိုၚ် အဃောဂြိပ်ဇက်ဒၟံၚ်ဂှ် ကညာၚ်သွဟ်ဟီုတိုန်ထတ်ထတ် ဗြုတမ္ညဝ်အာ အလုံမွဲဒမြိပ်ဒဵု ဗွိုၚ်ဌာနဒပ်ပကတ် ပကေၚ်ကွတ်ပၞာန်၊ ဒပ်ပၞာန်ဗၠးၜးကောန်ဂကူမန် ရ။
တုဲဂှ်- “ရိုဟ် လၟိဟ်- ရိုဟ် လၟိဟ်- ရိုဟ်------လၟိဟ် - မွဲ ၜါ ပိ ပန် ၊ မွဲ ၜါ ပိ ပန် ၊ မွဲ ၜါ ပိ ပန် - မွဲ” ---- “ပဲါ - ပဲါ -- ပဲါ -- “ပဲါ ပုၚ်၊ ပဲါ ပုၚ်၊ ပဲါ ပုၚ် ပဲါ” -------- --------သီုကညာၚ်ဟီု သီုတက်တဲ၊ ဂြိပ်ဇက်မံၚ် ဇိုၚ် ပုၚ်၊ တဲပါ ဖျေံလဝိၚ် မံၚ်ညဳညဳအိုတ်ရ။
“ဇိုၚ် ပုၚ် စှေ် ကၠာ - တက် တဲ ၜါ” – “ဖၠက် - ဖၠက် - ဖၠက်” (ရမျာၚ်တက်တဲ) သာ်ဏံ ကောန်သ္ဂံၚ်ပၞာန်ဂမၠိုၚ် ကညာၚ်ဟီုဒၟံၚ်၊ ကၠောန်သ္ပဗက်ဒၟံၚ် အတိုၚ်စေဝ်ပၞောန် အ္စာဘာပၞာန် ဗိုလ် အံက်မိဆာန် ကဵုလဝ်အမိၚ် (ပၟိၚ်) ကၠောန်သ္ပ ဗက်ဒၟံၚ်အိုတ်ရ။
ကရောံ ကောန်သ္ဂံၚ်ပၞာန်တၟိ ဂမၠိုၚ်ဂှ် အ္စာဘာကွတ်ပၞာန် ဗိုလ် အံက်မိဆာန် မွဲလေဝ် ဂြိပ်ဗက်အာ ကရောံကောန် သ္ဂံၚ်ဂမၠိုၚ်၊ ကရောံပၞာန်သ္ဂံၚ်တၟိ ဂမၠိုၚ် တံကီုတုဲ ဗက်ရံၚ်မံၚ် သ္ဂံၚ်လဵု ကၠောန်သ္ပ ဗၠေတ်-ဒး ဗက်ဟီုဒၠောံဗ္တောန်မံၚ် ဗီုတေံ ဗီုဏံ ကု ကောန်သ္ဂံၚ်တံမွဲတုဲမွဲရ။
ပ္ဍဲကဵု ကွတ်ပကတ်ပကေၚ်ပၞာန် အ္စာဘာပၞာန်ဂမၠိုၚ်ဂှ် အ္စာဘာ ဗိုလ် အံက်မိဆာန် မွဲလေဝ် နကဵု စိုတ်ဓာတ် ကတိုၚ်ကတိုၚ်ကၟိုဟ်ကၟိုဟ် ဗ္တောန်တဴဒၟံၚ် ကွတ်ပၞာန် ကု ကောန်သ္ဂံၚ်တၟိ တံအိုတ်ရ။
ဆက်ပတိုန်ထ္ၜးကဵု ကဏ္ဍဆက်မိတ် အ္စာဘာပၞာန် ဗိုလ် အံက်မိဆာန် သရဳရာမာဉ် -
နကဵု ဗိုလ်သၟတ် ဍောတ်ဍောတ်မွဲတၠ လုပ်ကေတ်မံၚ်တာလျိုၚ် ပ္ဍဲကဵု ဒပ်ပၞာန်ဗၠးၜးကောန်ဂကူမန် မွဲ ဗွဲကတိုၚ် ကၟိုဟ်ဆဵုဒးတုဲ ရန်တၟံ မိက်ဂွံပတိုန်စရာဲ ဗိုလ် အံက်မိဆာန် ကီု၊ ရန်တၟံ မိက်ဂွံချုပတိုန်ထ္ၜးကဵု နဒဒှ် ပရေၚ် ဆဝ်ဗ္ၚုဟ် သၟတ်မန်ပိုဲကီုတုဲ ပတိုန်ထ္ၜးဏာ ပရေၚ် ချဳဓရာၚ် ဗိုလ် အံက်မိဆာန် သရဳရာမာဉ် မွဲကဏ္ဍဍောတ် ရ။
ဗိုလ်ဗၠာဲ အံက်မိဆာန် သရဳရာမာဉ် ဝွံ ဂွံလဝ်တာလျိုၚ် ကဆံၚ်ဗိုလ် (ၜါဍောၚ်) ပ္ဍဲ “ဒပ်ပၞာန်ဗၠးၜးကောန်ဂကူမန်” - ဗော်ဍုၚ်မန်တၟိ တုဲ ဒးကေတ်မံၚ်တာလျိုၚ် ပ္ဍဲ “ဒပ်ပ္ကတ်ပ္ကေၚ်” ဒှ်မံၚ်အ္စာဘာပၞာန် ပ္ကတ်ပ္ကေၚ် ကွတ်ပၞာန်သ္ဇိုၚ် ဌာန် ဂအုပ်ဗဟဵု ဂွံပွိုၚ် ၆ ဂိတုရ။
ဗိုလ် အံက်မိဆာန် သရဳရာမာဉ် ဂှ် ဒှ်ဇာတိနူကွာန်ပ္ၚ ပွိုၚ်ဍုၚ်ဇြပ်ဗုတုဲ ဒှ်ကောန်ဖျုန်ဂြိုဟ် နာဲဗညာဂ္ဇံ မိစမ္ပာ ရ။ ပၞောဝ် ကဵု ကောန်ဇာတ် နာဲဗညာဂ္ဇံ ကဵု မိစမ္ပာ မ္ဂး ဗိုလ် အံက်မိဆာန် ဂှ် ဒှ်ကောန် ဂဒေံ ဍောတ်အိုတ်လေဝ်ဒှ် ပၞောဝ်ကဵုကောဒေံဂလိုၚ်ဂှ် သီုကဵု ဂွံတာလျိုၚ် ကဆံၚ်သၠုၚ်အိုတ်မွဲ လေဝ်ဒှ်ရ။
ကောဒေံ ဗိုလ် အံက်မိဆာန် တံဂှ် ဇၞော်အိုတ်ဂှ် မာံသိန္နရာဇ် သရဳရာမာဉ်၊ ကေတ်မံၚ်တာလျိုၚ် ပ္ဍဲရုၚ်ဗြဝတဳ၊ ကောမွဲ ပၠန်ဂှ် မာံဗညာကွတ်သာ သရဳရာမာဉ် ဒေံါဇူလဝ် (နူကောန်ဗော်) မွဲချိုန်ခဏ နူခရိုၚ်မတ်မလီု၊ လစှေ်နူဂှ် မိဝံသမန် သရဳရာမာဉ် သ္ပမံၚ်သၟာပရိုၚ် ဌာန်ပရိုၚ်မန်၊ ကောဒေံညးတံသီုဖအိုတ်ဂှ် ကေတ်မံၚ်တာလျိုၚ် ပ္ဍဲရေၚ်တၠုၚ် ပရေၚ်ဍုၚ်ကွာန်ဂကူမန် သီုပန်တၠရ။
ဟိုတ်နူ ကောန်ဇာတ် နာဲဗညာဂ္ဇံ မိစမ္ပာ တံ သီု ၄ တၠဂှ် ကေတ်တာလျိုၚ် ယိုက်ဂၠေၚ်ဒၟံၚ်ပရေၚ်ဍုၚ်ကွာန်ဂကူမန် သီု ၄ တၠဂှ်ရ နဒဒှ် ကေတ်ဂုန်စရာဲတုဲ ချူပတိုန်ကၠုၚ်လဝ် လိက်ပရေၚ် နကဵု ဍိုပ်လိက် “လွဳကောန်ဗီုညး” မွဲပိုတ်၊ ပတိုန်ထ္ၜးကၠုၚ်လဝ်တုဲကၠုၚ်ရ။
ကောန်ဂဒေံဍောတ်အိုတ် မာံအံက်မိဆာန် သရဳရာမာဉ် သၞာံဏံမ္ဂး ပေၚ်အာယုက် ၂၇ သၞာံရ၊ ရံၚ်ကဵုအာယုက်မ္ဂး ဗိုလ်သၟတ်ဗၠာဲ သၟူလေၚ် မွဲတၠလေဝ် ဟီုဂွံရ။ ၜိုန်ရ အာယုက်သၟတ် ဍောတ်သွတ်ကီုလေဝ် ရံၚ်ကဵု ဂွံလဝ် တာလျိုၚ် ဗိုလ်ပၞာန် မွဲတၠ၊ သီုကဵု ကျိုၚ်ကေတ်လဝ် ကယျိုၚ်ပၞာန် ဗိုလ်ပၞာန် ပေၚ်ပေၚ်မ္ဂး လတူပၞးလဝ်လဇံက်လဝ် ၜါဍောၚ်ကီု၊ ဂၠေၚ်ကၠေဟ်လဝ် လွဟ်ကီု ရံၚ်ဆာဲလောန်၊ နွံကဵုစရာဲ ကဆံၚ်ဗိုလ်ပၞာန် လောန်ရ။
ဗိုလ်သၟတ် ဍောတ်ဍောတ်မွဲ ကဵုကျိုၚ်ကျဝ်လဝ် ကယျိုၚ်ပၞာန် လတူပၞးဂှ် လဇံက်လဝ် ဍောၚ်ပ္ကဴကှေ်ထဝ် ၜါဍောၚ်၊ ဂၠေၚ်ကၠေဟ်လဝ်လွဟ်ဂတာပ်ခေတ်တုဲ ဇၟာပ်မၞိဟ်ဆဵု၊ ဇၟာပ်သၟတ်ဝုတ်ကညာတံဆဵု ဟွံဗဵု မံၚ်ဟွံမာန်ရ။
သၟတ်ဗၠာဲသၟူလေၚ် အဝဲ ဍောတ်သွတ်မွဲတၠ မုဟိုတ် ဂွံလုပ်စိုပ်ကေတ်တာလျိုၚ် ပ္ဍဲကဵု “ဒပ်ပၞာန်ဗၠးၜးကောန်ဂကူမန်” (ဗော်ဍုၚ်မန်တၟိ) ရော သၟာန်ညးတုဲ ညးဟီုကဵု တၚ်ရန်တၟံညး သာ်ဝွံရ။
“ဒပ်ပၞာန်ဗၠးၜးကောန်ဂကူမန် (ဗော်ဍုၚ်မန်တၟိ) ဂှ် မၞိဟ်ဇၞော်ဇၞော် တံ ကၠောန်ကၠုၚ်လဝ်ပၠန်ဂတးမန် သွက်ဂကူဂွံ ဗၠးၜးဂှ် စိုပ်လက်ထက်ပိုဲသၟတ်တံလေဝ် ဒးသၠာဲပၞးကေတ်တာလျိုၚ်တုဲ ဆက်ကၠောန်အာဏောၚ် စှေ်စိုတ်ရ ဟိုတ်နူဂှ်ရ စိုပ်ကၠုၚ်တိဍာ်ပၠန်ဂတးဏံ” နကဵုတၚ်ရန်တၟံသာ်ဏံ ဗိုလ် အံက်မိဆာန် သရဳ ရာမာဉ် ဟီုလဴထ္ၜးရ။
စိုတ်စရိုတ်သဝ် ယျေလ္ဂူတပ်တး ဗိုလ် အံက်မိဆာန် ဝွံ စသုၚ်အရက်သုရာ ဟွံလေပ်၊ ဟီုဓမက်ခဍုတ်ဟွံလေပ် မံၚ်စံၚ်အာကၠုၚ် စှေ်ကဵုအလံၚ် ဗိုလ်ပၞာန် သရာဲပၞာန် မွဲတၠတုဲ သ္ကံရဲ ကောန်သ္ဂံၚ်တံကီု၊ ညးတာလျိုၚ်ကဆံၚ်လတူ တံကီု သ္ဍိုက်မၠိုက် ဗိုလ် အံက်မိဆာန် ကွေံကွေံရ။ ဇၟာပ်စှေ်တာလျိုၚ်ဂှ် ညးဇၞော်တံ လျိုၚ်ဇြုၚ်သ္ဍိုက် လတူ ဗိုလ် အံက်မိဆာန် ဂွံဆဵုကေတ်ရ။
ညးဇၞော် ညးကဆံၚ်လတူတံ ဟိုတ်နူ ဒးစိုတ်လျိုၚ်ဇြုၚ်သ္ဍိုက် ဒ္ဂေတ်ပဋိပတ်ကီု၊ ဒုၚ်တဲစိုတ်စရိုတ်ကီုတုဲ ဌာနဇဳ၊ ဒၞာဲ ဇဳ၊ သွာၚ်ဇဳ ညးဍိုပ်သကိုပ်တံ ဖျေံကဵုကိုန်စဳဇန် ဒၞာဲတာလျိုၚ် ကဆံၚ်ဆံၚ်ရ။
ဒးဓမံက်ထ္ၜး ပရေင်ဗိုလ် အံက်မိဆာန် သရဳရာမာဉ် ဒးကေတ်ကၠုင်တာလျိုင် မွဲဒမြိပ်နူစ စဵုစိုပ်ကၞောတ် (စဵုတ္ၚဲဏံမ္ဂး) –
စတံနူသၞာံ ၂၀၁၅ ဂှ် အံက်မိဆာန် စတိုန်ဘာကွတ်ပၞာန် အလံၚ်ဗိုလ် လၟေၚ် (၁) ပ္ဍဲ “ဒပ်ပၞာန်ဗၠးၜးကောန်ဂကူမန်” (ဗော်ဍုၚ်မန်တၟိ) ရ။ စှေ်နူ ဘာကွတ်ပၞာန် အလံၚ်ဗိုလ်တုဲ သၞာံ ၂၀၁၆ ဂိတုမာတ် ရ ဂှ် နူဒပ်ပၞာန်ဗၠးၜးကောန်ဂကူ မန် ကဵုတာလျိုၚ် ဒုအရန်ဗိုလ် ပ္ဍဲဌာန်ဂအုပ်ထံက်ပၞာန် (ဗဟဵု) ရ။
သၞာံ ၂၀၁၇ နကဵုအဆံၚ် ဒု အရန်ဗိုလ် ဟေၚ် နူဌာန်ဂအုပ်ဗဟဵု ထံက်ပၞာန် ဗဟဵု ပြံၚ်ဏာ တာလျိုၚ် ပ္ဍဲတံဒပ်လၟိဟ် (၁) ဌာန်ဂအုပ်ခရိုၚ်မတ်မလီုရ။
၂၀၁၇ ဂိတုမာတ် ဂှ် နူတံဒပ်လၟိဟ် (၁) ခရိုၚ်မတ်မလီုဂှ် ဒးဆက်ကေတ်တာလျိုၚ် ဒုညးလျိုၚ်ရုၚ်ဆက်ဆောံ၊ ဍုၚ် ဇြပ်ဗုရ။
၂၀၁၇ ဂိတုဂျောန်ဂှ် ဆက်တိုန်ဘာပရေၚ်ဍုၚ်ကွာန်သ္ဇိုၚ် လၟေၚ် (၅၃) ဝါ ပ္ဍဲဌာန်ဂအုပ်ဗဟဵုတုဲ ဂိတုသေပ်တေမ်ဗာ ဂှ် ပြံၚ်စိုပ်အာ ဒပ်ပွိုၚ်ဍုၚ်မုဟ်လှာဒကှ်ရ။
သၞာံ ၂၀၁၈ ဂိတုသေပ်တေမ်ဗာဂှ် နူဒပ်ပွိုၚ်ဍုၚ်လှာဒကှ် ပြံၚ်စိုပ်အာ ရုၚ်ဆက်ဆောံဍုၚ်ဇြပ်ဗု နဒဒှ် ဒုညးလျိုၚ်ရ။
သၞာံ ၂၀၁၉ ဂိတုဂျာန်နဝါရဳ ဂှ် နူဌာန်ဂအုပ်ပၞာန်ဗဟဵု ခန်ကၞက်ကဵု အဆံၚ် ဒု-ဗိုလ် ရ။ အခိၚ်ဂှ် ဒးကေတ်မံၚ်တာ လျိုၚ် ပ္ဍဲရုၚ်ဆက်ဆောံဍုၚ်ဇြပ်ဗုရ။
သၞာံ ၂၀၂၀ ဂိတုအေပရဴ ဂှ် နူကဵုတာလျိုၚ်ရုၚ်ဆက်ဆောံဍုၚ်ဇြပ်ဗုဂှ် ပြံၚ်စိုပ်အာ တံဒပ်လၟိဟ် (၁) ခရိုၚ်မတ်မလီု ပၠန်ရ။
၂၀၂၀ ဂိတုဂျောန် အဃောဒးမံၚ်တာလျိုၚ် ပ္ဍဲကဵု တံဒပ်လၟိဟ် (၁) ဂှ် နူဌာန်ဂအုပ်ပၞာန် ဗဟဵု ခန်ကၞက်ကဵု ဒုသ္ကိုပ်ဒပ်ပါ်၊ နဒဒှ် အဆံၚ် ဗိုလ် (ၜါဍောၚ်) ရ။
ဂိတုဂျူလာၚ် ဂှ် ပြံၚ်စိုပ်အာ ဒပ်ပွိုၚ်ဍုၚ်မုဟ်ဍုၚ် ရ။ သၞာံ ၂၀၂၀ ဂိတုအံက်တဝ်ဗာဂှ် နူကဵု ဒပ်ပွိုၚ်ဍုၚ်မုဟ်ဍုၚ် ဒးကေတ်တာလျိုၚ် ဒပ်ပွိုၚ်ဍုၚ်ဇြပ်ဗု နဒဒှ် ဒု သ္ကိုပ်ဒပ်ပါ် ရ။
သၞာံ ၂၀၂၁ ဂိတုဂျာန်နဝါရဳ နူတံဒပ်လၟိဟ် (၁) (ဒပ်ပွိုၚ်ဍုၚ်ဇြပ်ဗု) ဂှ် ဒးတာလျိုၚ် ပ္ဍဲဒပ်ပ္ကတ်ပ္ကေၚ် ကွတ်ပၞာန် (ဗဟဵု) ဌာန်ဂအုပ်ဗဟဵု စဵုလၟုဟ်ရ။
နူစလုပ် ဒပ်ပၞာန်ဗၠးၜးကောန်ဂကူမန် (ဗော်ဍုၚ်မန်တၟိ) ဂှ် ဗိုလ်အံက်မိဆာန် သရဳရာမာဉ် ဂွံအာယုက် ၂၁ သၞာံဂှ် စ လုပ်စိုပ် တိဍာ်ပၠန်ဂတးရ။ လၟုဟ်မ္ဂး ယိုက်ဂၠေၚ်ဂွံ ပွိုၚ် ၆ သၞာံဂှ် ကေတ်ကၠုၚ်တာလျိုၚ် အတိုၚ်ဓမံက်ထ္ၜးကၠုၚ်လဝ် လတူတေံရ။
ဗိုလ်အံက်မိဆာန် သရဳရာမာဉ် ဝွံ အဃောကေတ်မံၚ်တာလျိုၚ် ပ္ဍဲကဵု ဌာနဒပ်ပ္ကတ်ပကေၚ်ကွတ်ပၞာန် ဗဟဵု ဂှ် ကဵုလဝ် ဂလာန်ဆဝ်ဗ္ၚုဟ်ကုသၟတ်တံ သာ်ဏံကီုရ။ “ပ္ဍဲဒပ်ပိုဲ နွံပၟိက်မံၚ်ကဵု သၟတ်လေပ်ပညာ၊ လေပ်ကွတ် တံဗွဲမဂၠိုၚ်ဏောၚ်၊ ပၠန်ဂတးမန် ဂွံအာဍာ်ဇမၠိၚ်မာန် အဓာန်ဂတတေံ တန်တဴမံၚ်ကဵု သၟတ်မန်ပိုဲ တၟာဂလိုၚ်ဏောၚ်။ ပၠန်ဂတးမန်ပိုဲ ဂွံစိုပ်တိုၚ်ပ္ကဴပြဟ်ပြဟ်မာန်ဂှ်လေဝ် သၟတ်မန်မၞုံကဵုစိုတ်ဓာတ်စဳကၠးတံ ကၠုၚ်ကေတ်တာလျိုၚ်မှလေဝ် ဒှ်မာန်ဏောၚ်။ ဟိုတ်ဂှ်ရ သၟတ်မန်ပိုဲ ဘိုၚ်ကေတ်တာလျိုၚ်ပ္ဍဲပရေၚ်ပၠန်ဂတးမန်အိုတ်ညိဂှ် မ္ဒးဆဝ်ဗ္ၚုဟ်ရ” သာ်ဝွံ ဗိုလ်အံက်မိဆာန် ဟီုဆဝ်ဗ္ၚုဟ်လဝ်ရ။
အတိုၚ် ဗိုလ် အံက်မိဆာန် ဟီုဆဝ်ဗ္ၚုဟ်ဂှ် ဍာံမံၚ်ရ၊ ပိုန်ဒြပ်ကၠအ်သွဟ်ပိုဲ ဒပ်ဒၞးလဝ်ဟွံခိုၚ်မ္ဂး မပ္တံကဵု ပြေၚ်ဂၠဴ တိရိစ္ဆာန်တံ ပလီုပလာ်ဏာမာန်ရ။ သာ်ဂှ်ကီု ပိုန်ဒြပ်ကၠအ်သဝ်တိဍာ်ဂကူပိုဲ၊ ပရေၚ်ကောန်ဂကူပိုဲအိုတ်သီုဂှ် ဒပ်စဵုဒၞာမၚ်မွဲ ပရေၚ်ဂီုကၠီုဂကူပိုဲ ဟွံခိုၚ်မ္ဂး ညးတၞဟ်တံ ပလီုပလာ်ဒၟံၚ်ဂှ် အတိက်တုဲတေံလေဝ် သ္ဒးဒုၚ်စသိုၚ်လဝ်၊ ပစ္စုပ္ပန်ဏံလေဝ် ဒးဒုၚ်ကၠုၚ်ဒၟံၚ်ရ။
ဟိုတ်ဂှ်ရ သ္ပအစာံ (သ္ပစဳပျး) ကဵု ဗိုလ်ဗၠာဲ အံက်မိဆာန် သရဳရာမာဉ် တုဲ ဇၟာပ်သၟတ်အအဝဲစိုပ်ညးဂမၠိုၚ် ကသေအ်ကၟဝ် ဆဝ်ဗ္ၚုဟ်ညးသ္ကံ ယိုက်ဂၠေၚ် ကေတ်တာလျိုၚ် ပ္ဍဲဒပ်စဵုဒၞာပရေၚ်ဍုၚ်ကွာန်ဂကူမန်ပိုဲအိုတ်စိုအ် ------- ။
Creditနာဲဝဏ္ဏမာန်
